Para miktarı ile fiyatlar genel düzeyi arasındaki ilişkiyi açıklayan görüşler Eski Yunanlılar’a kadar inmektedir.18. YY’da klasik ekonomistlerce de benimsenen ve miktar teorisi adı verilen bu görüş, Birinci Dünya Savaşına kadar eleştirilere rağmen kabul görmüştür.
Miktar teorisine göre, paranın değeri ekonomideki para miktarına bağlıdır.Nasıl bol olan malın değeri azalır, kıt olan malın değeri artarsa, aynı kural para içinde geçerlidir.Ekonomideki para miktarı (para arzı) arttıkça, satın alınan mal ve hizmet miktarının sabit kalması halinde, fiyatlar yükselecek yani paranın değeri düşecektir.
Kısaca mantığını vurguladığımız miktar teorisini savunan ekonomistlerin görüşleri arasında birtakım farklar vardır.En gelişmiş şekliyle Neo-klasikler tarafından öne sürülen miktar teorisi, mübadele yaklaşımı ve para tutumu yaklaşımı olmak üzere iki şekilde açıklanmıştır.
Guarani’nin birkaç anlamı vardır:
- Guaraníler, Güney Amerika’da yaşayan bir yerli boyu.
- Guarani dili yerlilerince konuşulan dil.
- Guaraní alfabesi, dilin alfabesi
- Paraguay’ın para birimi.
- Brezilya’nın Minas Gerais bölgesinde bir yerleşim yeri.
- Brezilya’da bir futbol takımı.
Şilin, Birleşik Krallık ve İrlanda Cumhuriyeti’nde 1971 yılında ondalık sisteme geçişten önce kullanılan para sisteminin bir parçadısır. Eski sent sistemine göre 12d’lik bir değeri olan şilin bir pound’un 1/20′dir. Kullanıldığı dönemde kısaltması için s harfi kullanılmıştır, bunun ise kökeni Eski Roma’da metal paralara verilen Solidus adında dayanmkatadır.
İran Tomanı, İran’daki 10 riyal karşılığına denk gelen para miktarı yerine kullanılan gayrıresmi sözcük.
Türkçe köken olarak onbin anlamına gelen bu sözcük 1798-1825 yılları arasında 10.000 dinar = 1 toman olarak kullanılan İran’ın resmi para biriminin adı idi. 1932 yılında 1 toman yerine 10 riyal oranında riyal tedavüle kondu.
Bugün pek çok İranlı, günlük kullanımda, riyal olarak ifade etmek yerine aynı miktardaki para birimini bir sıfır atarak toman olarak söylemektedirler.
ATM makinelerine ek olarak, parada yatırabileceğiniz yeni nesil makinalara verilen ad.Özellikle son yıllarda gelişen interaktif bankacılık ve şubesiz işlemlere uygun olarak çeşitli şekillerde, herhangi bir hesaba, kredi kartı dahi kullanmadan , para yatırabileceğiniz bir sistemdir.Zarf ile yada doğrudan otomatik para tanımlama sistemi ile, yapısı düzgün banknotlarla işlem gerçekleştirebilirsiniz.
Dinar, genellikle Arap ülkelerinde kullanılan para birimidir. Her bir dinar diğerinden farklıdır, bağımsızdır, her ülkenin kendi merkez bankası tarafından kontrol edilir.
Dinar kullanan ülkeler
- Bahreyn
- Cezayir
-
- Cezayir Dinarı, Cezayir’in para birimidir. 2006 yılının ilk günlerinde, resmî kurda 1 Amerikan Doları: 72 Cezayir Dinarıdır (DA).
- Irak
-
- Irak Dinarı, Irak devletinin kuruluşundan ABD işgaline kadar geçen sürede kullanılan ve başa geçen her liderin üzerine kendi resmini bastırdığı, uluslararası alanda fazla bir değeri olmayan, kağıt boyutu olarak çok büyük olan, son olarak da, genelde yeşil ve gri renklerde bastırılan para birimi.
- Kuveyt
- Libya
- Makedonya
- Sırbistan
- Sudan
- Tunus
- Ürdün
Günümüzde özellikle gelişmiş ülkelerde bankacılığın gelişmesine paralel olarak, maaş ve ücretler bankalar aracılığıyla ödenmekte ve fertler üzerlerinde çok az nakit para tutarak, tüm paralarını bankalardaki hesaplarında tutmayı yeğlemektedirler.Paraları bankada olan kişiler yaptıkları alış-veriş sonucunda yapmaları gereken ödemelerini çekle, kredi kartıyla ya da virman yoluyla yapmaktadırlar.Bu ödeme şekilleri para fonksiyonu gördüğünden, bu paraya Kaydi para denilmektedir.Kaydi para yatırılmasında, para fonksiyonunu gören çek veya kredi kartları değil, bankadaki hesabın bizzat kendisidir.
Ruble Rusya Federasyonu para birimidir. Çarlık Rusyası ve Sovyet Sosyalist Cumhuriyetler Birliği döneminde de para birimi olarak ruble kullanılmıştır.
1 Ruble 100 Kopeek’e bölünür. Rusya Federasyonu haricinde kullanıldığı ülkeler ise Abhazya ve Kuzey Osetya’dır.
Bretton Woods sistemi, II. Dünya Savaşı sırasında Temmuz 1944′te ABD’nin küçük bir kasabası olan Bretton Woods’da toplanan Birleşmiş Milletler Para ve Finans konferansında ortaya çıkan iktisadi sistemdir.
Bretton Woods uluslararası para idare sistemi, dünyanın önde gelen devletleri arasındaki ticari ve finansal işlemlerde uyulması gereken kuralları belirler. Bu sistem , dünya tarihinde ilk kez, bağımsız ulus-devletlerin kendi aralarında ortak bir parasal düzen üzerinde anlaşmaları sonucunda uygulamaya konulmuştur.
Uluslararası para sisteminin kurallarını belirleyen bu anlaşma, Dünya Bankası ve Uluslararası Para Fonu’nun (IMF) kurulmasına karar vermiştir. Bu kurumlar, 1946′da, yeterli sayıda ülke anlaşmayı imzalayınca faaliyete geçmiştir.
Bu sistemin getirilmesini isteyen ABD’nin önerilerini ünlü ekonomist Keynes sunmuştur. Bu konferansta altına dönüştürülebilen eden tek para biriminin dolar olmasına, diğer para birimlerinin değerlerinin de dolara göre ayarlanmasına karar verilmiştir.
Tüm para birimlerinin dolara endeksli olması zamanla piyasalarda gerilim yaratmış ve 1971′de ABD’nin doları altına endekslemekten vazgeçtiğini açıklamasıyla sistem çökmüştür. Ortaya çıkan bu krizin en önemli sebebi ABD dışındaki ülkelerde dolar miktarının artması ve bu sebeple doların değerinin düşmesidir.
Sterlin (İngilizce: Pound sterling) Birleşik Krallık (United Kingdom - UK) ülkesinin resmî para birimidir.
Sembolü £ olan sterlin, Türkçede ayrıca paunt (İngilizce): pound) olarak da adlandırılır.